Son iki yılda artan maliyetler ve dolar bazında yüzde 60’a kadar yükselen fiyat farkları, tekstil ve hazır giyim sektörünü derinden etkileyerek istihdam ve kapasite kullanım oranlarında önemli darbelere yol açtı. 2022 yılında 21.2 milyar dolar olan hazır giyim ihracatının, 2024’te 17.9 milyar dolara gerilemesi beklenirken, son açıklanan verilere göre sektörde istihdam 1 milyonun altına düştü. Sektör temsilcileri ise mevcut koşullar altında üreticilerin hayatta kalmasının zorlaştığını vurgularken, bazı markaların Türkiye pazarından çıkış yolu aradığı bilgisini paylaştı.
İstihdam rakamlarının 1 milyonun altına inmesi ve mevcut durumun dip seviyede kalması, rekabet gücünü artıracak yeni koşulların oluşturulmasını gerektiriyor. İstanbul Tekstil ve Hammaddeleri İhracatçıları Birliği Başkanı Ahmet Öksüz, “Kurlardaki artışın devam etmesi destek sağlayacaktır. Faiz oranlarının artmaması önem taşıyor. Bir süre sonra düşüşlerin yeniden başlaması gerekir. Faiz zamları, yüksek finansman maliyetlerini daha da artıracaktır. Finansman maliyetleri, sektörün en büyük sorununu oluşturuyor. Enflasyonun yükünü bizler çektik. Ayrıca sektörümüzün kapasitesinin yüzde 30’u atıl durumda bulunuyor. Sipariş eksikliği nedeniyle beklemedeler” şeklinde değerlendirmelerde bulundu.
“TOPARLANAMIYORUZ”
Ege Hazır Giyim ve Konfeksiyon İhracatçıları Birliği Yönetim Kurulu Başkanı Burak Sertbaş ise, bu yıl sektörün ihracattaki kaybını telafi etmesinin imkansız olduğunu vurguladı. Sertbaş, “2024’ten bu yana böyle. 2025’te toparlanacağımızı düşündük, olmadı. Şimdi 2026’da toparlanacağımızı söylüyoruz ama bu da mümkün görünmüyor. Bu ekonomik politikalarla döviz kurunun artmasını beklemiyorum. 2026’da siparişler belki artar, fakat eski günlerimize dönmemiz 2026 yılının sonunu bulur” ifadelerini kullandı.
Kur’da kurtarmıyor
Sektör açısından herhangi bir kur seviyesinin kurtarıcı olamayacağının altını çizen Burak Sertbaş, “Artık dolar 40-45 TL olsa bile işimiz düzelir diye bir umut kalmadı. Bu yıl hazır giyim ihracatında yüzde 10’luk bir düşüş bile bir başarı olarak görülebilir. Artış ihtimali yok, enflasyon kontrol altına alınmazsa giderlerimiz artmaz, dibi gördüğümüzü söyleyebilirim. Hazır giyimde durmamamız gereken bir ülkeyiz” dedi.
Maliyetler 2.7 kat arttı sektör ayakta kalamaz
Deprem bölgesindeki yatırımlarıyla öne çıkan Gelişim Grubu Yönetim Kurulu Başkanı Mustafa Akçay, maliyetlerin 2.7 kat yükseldiğini ve sektörün bu şekilde varlığını sürdüremeyeceğini dile getirdi. Türkiye’deki bazı markaların üretimlerini durdurma kararı aldığını belirten Akçay, şu şekilde konuştu: “Deprem bölgesindeki yatırımımızı 750 kişilik bir kadroya göre planlamıştık. Ancak şu anda bu sayı 380’lere düşmekte. İstanbul’daki çalışan sayımız da 700’den 550’ye indi; bunu daha da azaltmayı düşünüyoruz. Dolar bazında 2.7 katlık bir maliyet artışı var, böyle bir ortamda sektörün ayakta kalması imkansız. Gelecek yıl siparişleri kesen markalarla karşılaşacağız.”
