Belce ÖRÜ
Ekonomi politikalarındaki dalgalanmalar sanayi sektöründe önemli bir krize yol açtı. Yüksek faiz oranlarına rağmen enflasyonun düşmemesi, üretim faaliyetlerini sürdürme çabası içindeki sanayicileri zor durumda bırakmış durumda. Sektördeki fabrika satışları, konkordatolar ve işten çıkarmalar hızla artarken, Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verileri de bu durumu net bir şekilde gösteriyor. Mart ayı itibarıyla sanayi sektöründe ücretli çalışan sayısı, aylık yüzde 0.7 ve yıllık yüzde 2.6 oranında bir azalma kaydetti. Şubat ayında ise bu kayıp, aylık %0.4 ve yıllık %2.1 olarak gerçekleşmişti.
4.8 MİLYONA GERİLEDİ
TÜİK verilerine göre, Ağustos 2024’ten itibaren sanayideki ücretli çalışan sayısında her iki bazda da düşüş gözlemleniyor. Mevsimsel etkinin dışındaki verilere bakıldığında, yalnızca Temmuz, Mayıs ve Şubat aylarında sınırlı artışlar kaydedildi. Ancak son sekiz aydır sanayi sektöründe istihdam kaybı kesintisiz bir şekilde devam ediyor. Mart ayı rakamları, sanayideki ücretli çalışan sayısının son bir yılda 132 bini aşkın kişi azalarak 4.8 milyona düştüğünü gösteriyor. Enflasyonla mücadelenin uzaması ve temel problemin bu olduğu belirtilirken, Türkiye Makina Federasyonu Başkanı Adnan Dalgakıran, özellikle ihracat yapan birçok sektörde siparişlerin azaldığını ve ciroların düştüğünü ifade etti. Dalgakıran, “Faiz oranları oldukça yüksek. Sanayiciler ayakta kalabilmek için strateji belirlemek zorundalar. Ancak bu koşullarda ne kadar sürdürebilirler?” şeklinde konuştu. Aynı zamanda tüketim malı ithalatının artmasıyla birlikte sanayinin daralma sürecinin devam ettiğine de dikkat çekti.
Kötü gidişat devam edecek
Sanayi, inşaat ve ticaret-hizmet sektörlerinde, bir önceki yılın aynı dönemine göre ücretli çalışan sayısı 15 milyon 224 bin 973 kişi iken, 2025 yılı Mart ayında bu rakam 15 milyon 320 bin 987’ye yükseldi. Aylık bazda inşaat sektöründe %0.7 azalma yaşanırken, ticaret-hizmet sektöründe ücretli çalışan sayısındaki artış oranı sadece %0.1’de kaldı. Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği’nin nisan ayına ilişkin sanayi kapasite raporu verilerine göre, çalışan sayısının mart ayına göre %4.6 düşerek 2 milyon 775 bin 783 olduğu tespit edildi. Bu durum, istihdam kaybının devam edeceğini ortaya koyuyor.
