CHP Diyarbakır Milletvekili Sezgin Tanrıkulu, Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Başkanlığı’na sunduğu yazılı soru önergesinde, hukuk devletinin temel ilkeleri arasında hukuki güvenlik, öngörülebilirlik, açıklık, eşitlik ve idarenin işlemlerinin hukuk kurallarıyla bağlı olmasının yer aldığını belirtti.
Tanrıkulu, önerisinin gerekçesinde şunları ifade etti:
“Hukuk devleti, hukuki güvenlik, öngörülebilirlik, açıklık, eşitlik ve idarenin işlemlerinin hukuk kurallarıyla bağlı olması gibi ilkeler üzerine inşa edilmiştir. Hukuk felsefecisi Lon L. Fuller tarafından geliştirilen ‘yasallığın iç ahlakı’ anlayışına göre, bir hukuk düzeninin meşruiyet kazanabilmesi için yasaların genel, yayımlanmış, anlaşılır, çelişkisiz, geriye yürümez, uygulanabilir ve istikrarlı olması, ayrıca uygulamanın ilan edilen kurallarla uyumlu olması gerekmektedir.
Fakat Türkiye’de son yıllarda sıkça değişen mevzuat düzenlemeleri, belirli kişilere ve olaylara göre farklı uygulamaların yapıldığına dair iddialar, mahkeme kararlarının öngörülebilir olmaması, Anayasa Mahkemesi ve Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) kararlarının uygulanmasına yönelik tartışmalar ve bazı soruşturma ile kovuşturmalarda hukuki güvenlik ilkesinin zedelendiği yönünde kamuoyuna yansıyan değerlendirmeler, hukuk devletinin temel ilkeleri açısından ciddi kaygılara yol açmaktadır.
“HUKUKİ ÖNGÖRÜLEBİLİRLİK AÇISINDAN HANGİ ÇALIŞMALAR YAPILIYOR?”
Tanrıkulu, Adalet Bakanı Gürlek’e çeşitli sorular yöneltti:
Türkiye’de hukuk güvenliği ve hukuki öngörülebilirlik ilkelerinin güçlendirilmesine yönelik son beş yılda gerçekleştirilen çalışmalar nelerdir? Bu süreçte kaç adet kanun, Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ve yönetmelik değişikliği yapılmıştır?
Söz konusu değişikliklerin hukuk güvenliği üzerindeki etkilerine dair bir etki analizi gerçekleştirilmiş midir? Sık değişen mevzuat düzenlemelerinin yurttaşların hukuki öngörülebilirlik hakkını zedelediği iddiaları doğrultusunda ne gibi adımlar atılmıştır?
Anayasa Mahkemesi ile Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kararlarının uygulanmaması veya geciktirilmesi konusunda Bakanlık tarafından herhangi bir inceleme yapılmış mıdır?
Yargı kararlarında benzer olaylarda farklı mahkemelerce çelişkili kararların verilmesinin önlenmesi amacıyla bir çalışma yürütülmekte midir?
Son beş yıl içerisinde ‘kanunların geriye yürütülmesi’ eleştirisine neden olan kaç yasal düzenleme hakkında Bakanlığa başvuru yapılmıştır? Yurttaşların yargı süreçlerinde hangi davranışlarının suç oluşturduğunu önceden öngörebilmeleri amacıyla bir standartlaştırma veya rehber çalışması gerçekleştirilmekte midir? Mevzuatın sadeleştirilmesi ve yurttaşların anlayabileceği bir hukuk dili oluşturulması için Bakanlığın yürüttüğü çalışmalar nelerdir?
Hukuk kurallarının uygulanması ile idarenin fiili uygulamaları arasında farklılık olduğu yönündeki şikayetlere ilişkin son beş yılda Bakanlığa kaç başvuru yapılmıştır? Türkiye’de hukuk devleti ilkesinin güçlendirilmesi amacıyla Lon L. Fuller’ın belirttiği ‘yasallık ilkeleri’ benzeri evrensel hukuk kriterlerini dikkate alan herhangi bir reform çalışması yürütülmekte midir?
Yorumlar kapalı.