MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli’nin PKK’nın feshi sürecine ilişkin olarak Meclis’te bir komisyon kurulması önerisi büyük bir merakla karşılandı. Birçok AKP’li yetkili, komisyonun faaliyete geçmesi için silah bırakma sürecinin tamamlanması gerektiğini dile getirdi. Öte yandan MHP yetkilileri, komisyonun en kısa sürede ve gecikmeden kurulması gerektiğini vurguladı. Önerinin Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’dan bağımsız olmayacağı ve komisyonun hızlı bir şekilde oluşturulacağı görüşü de AKP içinde ağırlık kazanıyor.
Bahçeli’nin çağrısından sonra ilk açıklama, Meclis Başkanı Numan Kurtulmuş tarafından yapıldı. Kurtulmuş, Meclis’in ancak silahların bırakılmasından sonra devreye gireceğini belirtti ve “Bu teslim gerçekleştikten sonra zaten bu meselenin konuşulacağı yer hem siyaseten hem de yasal zeminin hazırlanması bakımından TBMM’dir” ifadelerini kullandı.
“Silahlar gündem oluştururken TBMM’de sürecin konuşulması zor”
AKP Genel Başkan Yardımcısı Zafer Sarıkaya, NTV’de katıldığı bir programda konuya dair yaptığı açıklamada, “Silahların herhangi bir şekilde gündem oluşturduğu bir ortamda TBMM’deki sürecin tartışılmasının mümkün olmadığını düşünüyorum” diye konuştu ve partisinin ‘önce silahların teslim edilmesi’ yaklaşımını benimsediğini vurguladı.
“Komisyonun kurulması elzem”
Bahçeli’nin çağrısı Meclis kulislerinde önemli bir yere sahip oldu. MHP kurmayları, sürecin sağlıklı bir şekilde ilerlemesi için Meclis’in aktif bir rol üstlenmesinin şart olduğunu dile getirirken, AKP’li Sarıkaya’nın aksine komisyonun bir an evvel kurulması gerektiği kanaatini belirtti.
“Bahçeli’nin çağrısından haberdar değildik”
Bazı AKP’li yöneticiler, Bahçeli’nin komisyon kurulmasına yönelik önerisinden daha önceden haberdar olmadıklarını bildirdi. Bir AKP yöneticisi, “Meclis’te bu sürecin müzakere edileceğine dair bir komisyonu zaman zaman tartışıyorduk. Ancak bu kadar net bir çalışma üzerinde durmamıştık” ifadelerini kullandı.
“Adım atılabilmesi için belirli gelişmeler olmalı”
Sürecin çeşitli aşamalar içerdiğini ifade eden bir yetkili, “Komisyonun kurulması ve yasal düzenlemelerin yapılması için, silah bırakma sürecinde ilerleme kaydedilmesi gerekiyor. Orada bir şey olacak ki burada da adımlar atılsın. Süreç aşama aşama ilerliyor. Bunun için de bazı adımların geride kalması gerektiğini düşünüyorum” şeklinde değerlendirmelerde bulundu.
“İlerlemeyi izleyerek gerçekleştireceğiz”
Komisyon kurulumu için silahların tamamen bırakılması gerekip gerekmediği sorusuna verilen yanıt ise “Tamamen bırakılması şart değil, ancak en azından silahların bırakılmasına dair belirli bir ilerleme kaydedilmesi gerekiyor. Süreç dinamik bir yapıda ve bir şeylerin meydana gelmesiyle birlikte adımlar atılacak. ‘Bir an önce olsun’ demeden süreci gözlemleyeceğiz” oldu.
“Cumhurbaşkanlığı onayı şart, komisyon kısa sürede faaliyete geçecek”
Bahçeli’nin önerisinin Cumhurbaşkanı’ndan bağımsız olamayacağına dikkat çeken bir diğer AKP’li yetkili, “Bahçeli bu çağrıyı yaptıysa, komisyon kısa süre içinde kurulacaktır” dedi.
Meclis kulislerinde, Bahçeli’nin çağrısıyla birlikte sürecin hız kazanacağı ve komisyon kurulmasına yönelik çalışmaların kısa zamanda başlayacağı ifade ediliyor. Bir iddiaya göre, Cumhurbaşkanı Erdoğan’a yakın bir ekip, bu konudaki hazırlıklara şimdiden başlamış.
Komisyon nasıl bir yapılandırmaya sahip olacak?
Komisyonun hangi yöntemle kurulacağı ve yapısının nasıl olacağı üzerine de değerlendirmeler yapılmaya başlandı. AKP kaynakları, Meclis’te mevcut olan araştırma ve ihtisas komisyonlarından farklı bir yapı oluşturulacağını belirtiyor. 2011 yılında kurulan Anayasa Uzlaşma Komisyonu’na benzer bir kuruluş süreci işletilebileceği ifade ediliyor.
Sürece özgün bir komisyon oluşturuluyor
Araştırma ve ihtisas komisyonlarının süreleri ve sandalye dağılımı gibi bazı içtüzüksel kısıtlamalara tabi olduğunu belirten AKP kaynakları, bu sürece özel bir komisyon kurulacağına dair sinyaller veriyor. Bahçeli’nin önerisi doğrultusunda, Meclis Başkanı’nın yazılı çağrısıyla özel bir komisyonun oluşturulacağı kaydediliyor. Komisyonun üye sayısı, çalışma usul ve esasları, süresi, çalışma alanları gibi başlıkların da kurulacak komisyon tarafından belirleneceği ifade ediliyor.
Komisyonun çalışma alanları neler olacak?
Komisyonun, siyasi ve hukuki reformlar, demokrasinin güçlendirilmesi, kültürel beklentiler ve sürecin toplumsallaştırılması gibi konularda çalışmalar yürüteceği AKP kurmayları tarafından kaydedildi.
“100 kişilik bir komisyon karar almakta zorlanır”
Bahçeli’nin önerisine göre her siyasi partiden bir temsilci ile birlikte, her siyasi parti grubunun sayısal gücü oranında temsil edilmesi fikri, AKP’li yetkililer tarafından makul bir yaklaşım olarak değerlendirildi. Ancak 100 üyeden oluşacak bir komisyonun karar alma sürecinde zorlukların yaşanabileceği belirtildi. Bir AKP yöneticisi, 30-35 üyeli bir komisyonun daha işlevsel olabileceğini dile getirirken, kurulacak alt komisyonlar ve uzmanların katılımıyla bu yaygınlığın 100’e kadar çıkabileceği ifade edildi.
Anayasal değişiklik önerileri tartışılacak
Komisyonun, Meclis Genel Kurulu’na ve ihtisas komisyonlarına tavsiye kararları sunabileceği bildirildi. Ayrıca, idari ve yasal düzenleme önerilerinin yanı sıra anayasal değişikliklerle ilgili önerilerin de gündeme gelebileceği kaydedildi.
