Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK), 2020 yılı başından 2025 yılının ilk çeyreğine kadar olan dönemde bireysel kredilerdeki önemli yön değişimini ortaya koyan bir bülten yayımladı. Bu çalışma, özellikle kredi kartları ve ihtiyaç kredilerindeki artışın yanı sıra, konut kredilerindeki belirgin düşüşü vurguluyor. Uzun bir süre boyunca borç yükü altında kalan tüketiciler arasında en çok takibe düşen gruplar, ihtiyaç kredisi kullanıcıları ve kredi kartı borçluları oldu.
KREDİ KULLANIMINDA DENGE DEĞİŞTİ
2020 yılının başındaki veriler, bireysel kredilerin büyük bir kısmının ihtiyaç kredileri tarafından oluşturulduğunu gösteriyor. Ancak 2025 Mart itibarıyla, bireysel krediler içindeki en yüksek payın kredi kartlarına geçtiği gözlemleniyor. Bu değişim, tüketicilerin harcamalarını finanse etme tercihleri üzerinde önemli bir dönüşüm yaşandığını da yansıtıyor.
Ekonomim muhabiri Şeyda Uyanık’ın aktardığı verilere göre, 2020 yılı başında konut kredileri, toplam bireysel kredilerin yaklaşık %34’üne denk gelirken, bu oran 2025 yılı Mart ayı itibarıyla %13,16’ya düştü. Aynı dönemde taşıt kredileri ise %1,16’dan %1,59’a çıkarak küçük bir artış göstermiştir.
İhtiyaç kredileri, toplam krediler içindeki oranını %45,19’dan %37’ye indirirken, kredi kartlarının payı %20 seviyesinden %48’e yükseldi. Dolayısıyla, bireysel kredilerdeki en büyük artış alanı kredi kartı olarak belirlendi.
TAKİPTEKİ KREDİLERDE KART VE İHTİYAÇ PATLADI
Bireysel kredilerdeki bu dönüşüm, yalnızca kullanım oranlarında değil, aynı zamanda takibe düşen kredilerde de kendini gösterdi. Kredi kartı borçlarının takibe düşme oranı son beş yıl içinde %1056 gibi dev bir oranla artarken, ihtiyaç kredilerindeki artış ise %498 seviyesinde kaydedildi. Taşıt kredilerinde takipteki alacaklar %20 artış gösterirken, konut kredilerinde buna karşın takipteki borç miktarı %36 azalma gösterdi.
Kredilerin takibe düştüğü oranlarla ilgili veriler de benzer bir durum sergiliyor. 2020 yılında konut kredileri için takip oranı %0,61 iken, 2025 yılı ilk çeyreğinde bu oran %0,15’e düşmüştür. Taşıt kredilerinin takip oranı ise %2,91’den %0,37’ye geriledi. Ancak ihtiyaç kredilerinde takip oranı %4,46’dan %4,64’e yükselirken, bireysel kredi kartlarında takibe düşme oranı %5,40’tan %3,68’e dönmüştür.
Kısacıyla, BDDK’nın raporu, bireysel kredi kullanımında yaşanan köklü değişiklikleri ve tüketicilerin borçlarını yönetmedeki zorluklarını gözler önüne seriyor. Kredi kartı ve ihtiyaç kredileri, takibe düşme oranlarındaki artışla birlikte finansal krizlerin habercisi olarak yorumlanabilir. Bu durum, bireysel borçlanmadaki değişimlerin daha geniş ekonomik göstergeler üzerinde etkili olabileceğine işaret ediyor.
Özellikle, kredi kartlarıyla ihtiyaç kredilerinin borçlanma oranlarının artması, bireylerin finansal durumlarını zayıflatan bir değişim olarak değerlendirilmektedir. Bu, bankaların ve finansal kuruluşların, bireysel kredilere sunmuş olduğu imkanlar doğrultusunda nasıl bir denge kurması gerektiği konusunda önemli bir sorunu da beraberinde getiriyor. Tüketiciler, artan borçluluklarının etkisiyle daha zor bir mali durum içinde bulunduklarını ifade etmekte ve bu durumun sürdürülebilir
Yorumlar kapalı.