Belce Örü Erçin
Bir zamanlar tarımda verimli arazilere sahip bir ülke olan Türkiye, günümüzde vatandaşlarının sağlıklı besinlere erişiminin zorlaştığı, dünyanın en yüksek gıda enflasyonuna sahip bölgelerinden biri haline geldi. Hızla artan maliyetler, ülke genelinde çiftçi sayısının azalmasına neden oldu; birçok hayvan satışa çıkarılırken, tarım arazileri de boş kalmaya başladı.
YIL KÖTÜ BAŞLADI
Geçtiğimiz yılın üçüncü çeyreğinde yüzde 12.7 oranında daralan tarım sektörü, hizmet sektörüne kayışını sürdürürken gıda enflasyonu da yükselmeye devam ediyor. Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü (OECD) verilerine göre, Aralık 2025’te Türkiye, yüzde 28.3’lük gıda enflasyonu ile dünyada açık ara birinci sıraya yerleşti. OECD ülkelerinde ortalama gıda enflasyonu ise yalnızca yüzde 3.8 seviyesinde kaldı. G7 ülkelerinde ise bu oran yüzde 2.4 olarak kaydedildi.
Türkiye İstatistik Kurumu’nun 2025 Yılı Bitkisel Üretim verilerine göre, tarla ürünleri olan tahıllar ve diğer bitkisel ürünlerde üretim, bir önceki yıla göre yüzde 9; meyveler, içecek ve baharat bitkilerinde yüzde 30.9; sebzelerde ise yüzde 0.9 oranında azalma yaşandı. Tahıl ürünlerinde ise üretim, bir önceki yıla göre yüzde 12.3 oranında düştü.
Yüksek girdi maliyetleri ve faiz oranları, çiftçilerin üretime devam etme isteğini büyük ölçüde azalttı. Yüksek faizle işletilen para, üretimden elde edilen kazancı etkisiz hale getirdi. Çiftçiler ve hayvan besleyenler, maliyetlerini karşılayamaz hale gelirken, emeklerinin karşılığını da alamaz duruma düştü. İktidar, gıda enflasyonunu iklim olaylarına atfederken, Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) Gıda Fiyat Endeksi’nde bir gerileme gözlemlendi. Türkiye’de ise Ocak 2026’da gıda enflasyonu, aylık bazda yüzde 6.6 artarken, yıllık bazda yüzde 31.7 olarak belirlendi.
Bulgaristan Türkiye’yi solladı
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın (TCMB) eski Başekonomisti Prof. Dr. Hakan Kara, OECD ülkeleri arasında Türkiye’nin, et, tavuk ya da balık tüketemeyen nüfus oranında açık ara birinci olduğunu ifade etti. Eurostat verilerine dayanan değerlendirmesinde Kara, bu oranının halkın yoksulluğunu en iyi yansıtan göstergelerden biri olduğunu vurguladı. 2018-2022 döneminde Türkiye’nin durumu kötüleşirken, 10 yıl önce Bulgaristan’a göre daha iyi konumda olan Türkiye’nin, 2023 itibarıyla Bulgaristan tarafından geride bırakıldığı ortaya çıktı.
Yorumlar kapalı.