Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), “İstatistiklerle Kadın, 2025” raporunu yayınladı. Rapora göre, Türkiye’deki kadın nüfusu 43 milyon 32 bin olarak kaydedildi. Eğitim seviyesinin artmasıyla birlikte kadınların işgücüne katılımı yükselmiş olsa da, istihdam oranları erkeklerin seviyesinin yarısında kaldı. Rapor, kadın büyükelçi, milletvekili, profesör ve üst düzey yöneticilerin oranlarını da içermektedir. Üst ve orta düzey yöneticiler arasında kadınların oranı yüzde 21,5, büyükelçi oranı ise yüzde 28,4 olarak belirlendi.
TÜİK’in “İstatistiklerle Kadın, 2025” çalışmasının bulgularına göre, Türkiye nüfusunun yüzde 49,98’ini kadınlar, yüzde 50,02’sini erkekler oluşturmaktadır. Kadın nüfusu 43 milyon 32 bin 734 kişi, erkek nüfusu ise 43 milyon 59 bin 434 kişi olarak kaydedilmiştir.
Ulusal Eğitim İstatistikleri, 2008-2024 yılları arasında en az bir eğitim düzeyini tamamlayan 25 yaş ve üstü bireylerin toplam nüfus içindeki oranının arttığını göstermektedir. 2008 yılında bu oran yüzde 75,1 iken, 2024 yılında yüzde 92,6 seviyesine ulaşmıştır.
“Kadınlar eğitim seviyesi yükseldikçe işgücüne daha fazla katıldı”
Cinsiyete göre yapılan analizde, 2008 yılında en az bir eğitim düzeyini tamamlayan 25 yaş ve üstü kadınların oranı yüzde 67,5, erkeklerin oranı ise yüzde 82,8 olarak belirlenmiştir. 2024 yılına gelindiğinde, bu oran kadınlarda yüzde 88,3, erkeklerde ise yüzde 97’ye çıkmıştır. Yüksekokul, fakülte, yüksek lisans ve doktora mezunu olan 25 yaş ve üstü bireylerin oranı 2008 yılında yüzde 9,1 iken, 2024 yılında yüzde 25,2 olmuştur. Cinsiyet analizine göre, 2008 yılında yükseköğretim mezunu kadınların oranı yüzde 7,1, erkeklerin oranı yüzde 11,2 iken, 2024 yılında kadınlar için bu oran yüzde 23,6, erkekler için yüzde 26,8 olmuştur.
Hanehalkı İşgücü Araştırması sonuçlarına göre, 2024 yılında 15 yaş ve üstü nüfusun işgücüne katılma oranı yüzde 54,2 olarak belirlenmiştir. Bu oran kadınlarda yüzde 36,8, erkeklerde ise yüzde 72,0 olarak tespit edilmiştir. İşgücüne katılma oranının eğitim durumuna göre incelendiğinde, kadınların eğitim seviyesinin artmasıyla birlikte işgücüne katılım oranlarının da yükseldiği görülmektedir. Okuryazar olmayan kadınların işgücüne katılma oranı yüzde 14,6, lise altı eğitimli kadınların oranı yüzde 27,5, lise mezunu kadınların oranı yüzde 38,5, mesleki veya teknik lise mezunu kadınların oranı yüzde 43,8, yükseköğretim mezunu kadınların işgücüne katılma oranı ise yüzde 68,7 olmuştur.
Yine Hanehalkı İşgücü Araştırması bulgularına göre, 2024 yılında 15 yaş ve üstü nüfusun istihdam oranı yüzde 49,5 olarak belirlenmiştir. Kadınlarda bu oran yüzde 32,5, erkeklerde ise yüzde 66,9 olarak hesaplanmıştır. İllere göre incelendiğinde, en yüksek kadın istihdam oranı yüzde 39,3 ile Antalya, Isparta ve Burdur illerinde gerçekleşirken, en düşük oran yüzde 20,9 ile Van, Muş, Bitlis ve Hakkâri illerinde gözlemlenmiştir. Yarı zamanlı çalışanların istihdam içindeki oranı ise kadınlarda yüzde 18,3, erkeklerde ise yüzde 9 olarak belirlenmiştir.
Kadınların yönetimdeki temsili düşük
Araştırma sonuçları, kadın büyükelçi, milletvekili, profesör ve üst düzey yöneticilerin oranlarına da dikkat çekmektedir. Dışişleri Bakanlığı verilerine göre, 2025 yılı itibarıyla kadın büyükelçi oranı yüzde 28,4; Türkiye Büyük Millet Meclisi verilerine göre ise 592 milletvekili arasında kadın milletvekili sayısı 118 olarak belirlenmiştir.
Yükseköğretim İstatistiklerine göre, yükseköğretimde görevli kadın profesör oranı 2010-2011 öğretim yılında yüzde 27,6 iken, 2024-2025 öğretim yılında bu oran yüzde 34,9’a yükselmiştir. Hanehalkı İşgücü Araştırması sonuçlarına göre, üst ve orta düzey yönetici pozisyonundaki kadınların oranı 2012 yılında yüzde 14,4 iken, 2024 yılında bu oran yüzde 21,5’e çıkmıştır. Borsa İstanbul’da işlem gören en büyük 50 şirketin (BİST 50) yönetim kurulu üyeleri arasında kadın üye oranı ise 2016 yılında yüzde 12,2 iken, 2025 yılında yüzde 18,3 olmuştur.
