Girişimcilik kavramı, uzun bir süre boyunca genellikle genç nesillerin ilgisini çeken bir alan olarak algılanıyordu. Ancak bu anlayış, son yıllarda önemli bir değişim sürecine girdi. Türkiye’de girişimci profilinde belirgin bir yaş kayması gözlemleniyor. Artık, teşvik başvuruları, girişimci kredileri ve yeni kurulan işletmelerde en fazla artış gösteren grup, 50 yaş ve üzerindeki bireylerden oluşuyor. Emeklilik sonrasında üretkenliğini sürdürmek isteyenler, kurumsal hayattan sıkılan ve hayallerini gerçekleştirmek isteyenler ile yılların birikimini ticarete dönüştürmek isteyenler, girişimciliğe yeni bir bakış açısı kazandırıyor. KOSGEB ve TOBB gibi resmi kurumların verileri, sadece son beş yılda 50 yaş üstü girişimcilerin destek başvurularında yüzde 14’ten yüzde 20’ye kadar bir artış olduğunu ortaya koyuyor. Kooperatif destekleri ve kalkınma ajansı hibeleri de hızlı bir şekilde yükselişe geçiyor. SGK istatistiklerine göre, Türkiye’de aktif olarak çalışan 1,3 milyon emekli bulunuyor ve bu kişilerin yaklaşık yüzde 17’si kendi işlerini kurmayı tercih etmiş durumda. Yani her altı emekliden biri, hayatının ikinci döneminde yeniden üretme kararı almış. Özellikle kırsal alanlarda kadınların ve küçük esnaf kökenlilerin ağırlıkta olduğu bir yapı dikkat çekiyor. Banka verileri de bu durumu destekleyen benzer sonuçlar sunuyor.
EMEKLİLERİN YENİ HAYALLERİ
Teşvik sistemlerinden faydalanan girişimcilerin hikâyeleri de oldukça ilgi çekici. Ankara’da 54 yaşında emekli olan bir mühendis, uzun yıllardır hobisi olan bisiklet tamirciliğini bir iş modeline dönüştürerek kendi atölyesini açtı. Bu atölye, sadece kendi semtine değil, çevre ilçelere de hizmet veren bir marka haline geldi. İzmir’de emekli bir öğretmen ise, çocuk kitapları üzerine butik bir yayınevi kurarak hem yazar oldu hem de yeni yazarlara fırsatlar sundu. Aydın’da 60 yaşındaki bir çift, tarlalarını lavanta üretimine dönüştürerek sabun ve yağ üretmeye başladı; e-ticaret aracılığıyla tüm Türkiye’ye satış yapmaya başladılar.
DENEYİM RİSKTEN DAHA ÖNEMLİ
Bu yeni nesil girişimcilerin ortak özellikleri arasında, risk alma konusunda daha bilinçli davranmaları, finansal kaynaklarını genellikle kendi birikimlerinden temin etmeleri ve genç girişimcilere kıyasla uzun vadeli planlar yapabilmeleri yer alıyor. Kurumsal hayattaki disiplin, emeklilik sonrası girişimcilik yolunda onlara hız kazandırıyor. Uzmanlar, 50 yaş üstü girişimcilerin karar alma süreçlerinde daha sabırlı ve gerçekçi bir yaklaşım sergilediklerini ifade ediyor.
